En sık gözlenen değerin adı
İstatistikte mod, veri kümesinde en yüksek sıklığa sahip değer veya kategoridir. Tek bir mod bulunabileceği gibi aynı en yüksek sıklığı paylaşan birden fazla değer de olabilir. Bütün değerler birer kez görülüyorsa günlük istatistik kullanımında genellikle belirgin mod yok denir. Bir araç farklı kural kullanıyorsa bu kuralı sonuç açıklamasında belirtmelidir.
Mod sayısal veriyle sınırlı değildir. Ürün rengi veya teslimat türü gibi kategorilerde de en sık seçenek hesaplanabilir. Kategorilere yalnız kod numarası verilmiş olması onları gerçek sayısal ölçüye dönüştürmez; bu kodların ortalamasını almak yerine sıklıkları karşılaştırmak gerekir.
Örnek: Bir kırtasiyedeki defter tercihleri
Bir gün satılan defterlerin sayfa sayıları 40, 40, 60, 60, 60, 80, 100 ve 100 olsun. 60 sayfalık defter üç kez, 40 ve 100 sayfalık defterler ikişer kez görülür. Bu listede mod 60 sayfadır. Sekiz satışın yalnız üçü bu değerde olduğundan modun toplam satışların çoğunluğunu oluşturması gerekmez.
Ertesi gün aynı listede bir 100 sayfalık defter daha satılırsa 60 ve 100 değerleri üçer kez görülür. Artık iki mod vardır. Sonucu yalnız 60 diye vermek eşit sıklıktaki 100 değerini saklar. Stok planında her iki seçenek de ayrı izlenmelidir.
Mod ile orta konum ve histogram tepesini ayırın
İlk satış listesinin medyanı 60, aritmetik ortalaması 67,5 sayfadır. Burada medyan ve modun aynı çıkması kavramların aynı olduğu anlamına gelmez. Mod sıklıkla, medyan sıralamayla, ortalama ise bütün değerlerin toplamıyla belirlenmiştir. Başka bir satış dağılımında üçü farklı olabilir.
Sürekli ölçümlerde tam olarak aynı değer az tekrarlanabilir. Örneğin teslimat süresini saniyenin onda birine kadar ölçmek, neredeyse tüm kayıtları farklı yapabilir. Bu durumda histogramın en kalabalık aralığına mod sınıfı denir. Mod sınıfının aralık genişliği ve sınırları değiştiğinde görülen tepe de değişebilir.
Yuvarlama ve eksik kategoriler sonucu etkiler
Süreleri önce tam dakikaya yuvarlayıp sonra mod bulmak, ham veride bulunmayan tekrarlar yaratır. Sonucun hangi hassasiyetteki veriden üretildiğini yazın. Kategori adlarında “mavi”, “Mavi” ve fazladan boşluk içeren kayıtlar aynı seçeneği farklı gruplara ayırabilir; önce tutarlı etiketler kullanın.
İstatistikteki mod ile modüler aritmetikteki kalan işlemi aynı terim değildir. Bağlantılı araçta frekans hesabı mı yoksa bölme kalanı mı yapıldığını kontrol edin. Modun karar açısından anlamını değerlendirirken en sık değerin kaç kez görüldüğünü ve toplam gözlem sayısını da paylaşın. Sadece tepe değeri yazmak, zayıf bir üstünlüğü güçlü tercih gibi gösterebilir.
Kaynaklar ve geçerli dönem
Mevzuat, sınav ve dönem bilgilerini kullanırken bağlantıdaki resmî kaynağın kapsamını kontrol edin.
- OpenStax — Verinin merkez ölçüleri Temel tanım ve hesap yöntemi
- NIST — Konum ölçüleri Temel tanım ve hesap yöntemi